GELOVEN

‘Omdat we nergens meer in geloven, kunnen we alles geloven…’

Dit intrigerend zinnetje komt uit het nieuwe boek van Hans Boutellier, ‘Het seculiere experiment: Hoe we van God los gingen samenleven’. Varianten meegeteld kwam ik het zeven keer tegen in het boek. Ik begon steeds meer te twijfelen.

Eerst even het kader voor Boutelliers stelling. Hij concludeert in zijn boek dat onze samenleving ook zonder religie redelijk goed blijkt te functioneren. Het seculiere experiment lijkt geslaagd. Nu religieuze instituties aan macht hebben ingeboet, staat zin geven vrij. Omdat we nu alles kunnen geloven, moeten we ‘dus’ wel ‘íets‘ geloven, zegt Boutellier, en dat kan van alles zijn. Hij stelt dat we zelfs niet-gelovig toch ook gelovig zijn.

Klinkt plausibel. Waar zitten dan mijn twijfels? Allereerst: wie zijn die ‘we‘? In principe de hele vaderlandse bevolking? Of misschien het vijfzesde deel dat niet meer naar kerk, moskee, synagoge etc. gaat? Of het zesde deel dat zegt atheïst te zijn? Of misschien alleen de lezers van Boutelliers boek?

Vervolgens heb ik mijn aarzeling bij dat ‘nergens‘ meer in geloven. Tweederde van de bevolking gelooft in iets religieus en doet dat buiten de religieuze organisaties. Toegegeven, velen zijn alleen religieus als de zingevingsnood aan de vrouw of man is. Maar bij een flink deel van die gelovigen lopen onherroepelijk lijntjes door vanuit datgene waar ze vroeger vertrouwd mee waren. Sommige kerkverlaters hebben weliswaar radicaal schoonschip gemaakt, maar meestal is een deel van het oude gedachtegoed bewaard gebleven en op afroep beschikbaar.

Waar ik tenslotte moeite mee heb is het ‘omdat‘ aan het begin van dat zinnetje. Waarom zou iemand die het geloof vaarwel gezegd heeft, juist als gevolg daarvan opnieuw geloof kunnen opbrengen? Dat kan alleen als de definitie van het eerste ‘geloven’ een andere is dan die van het tweede.

En o ja – ‘alles’ geloven?

117-290116

NB In verband met spam worden reacties op columns in eerste instantie alleen door André Droogers gezien.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *